Najnowsze doniesienia z dziedziny diabetologii-prof. Grzeszczak

Autor: prof. dr hab. n. med. Władysław Grzeszczak W sierpniu na szczególną uwagę zasługują następujące doniesienia: 1. Scherrer J.F., Garfield L.D., Chruściel T., Hauptman P.J., Carem R.M., Freedland K.E., Owen R., True W.R., Lustman P.J.: „Increased risk of myocardial infarction in depressed patients with type 2 diabetes”, Diabetes Care, 2011, 34, 1729-1734. 2. Wehr E., Pilz S., Boehm B.O., Grammer T.B., Marz W., Obermayer-Pitsch B.: „Low free testosterone levels are associated with all-cause and cardiovascular mortality in postmenopausal diabetic women”, Diabetes Care, 2011, 34, 1771-1777. 3. Andersson C., Gislason G.H., Merie C., Mogensen U.M., Solomon S.D., Torp-Pedersen C., Kober L.: “Long-term prognostic importance of diabetes after a myocardial infarction depends on left ventricular systolic function”, Diabetes Care, 2011, 34, 1788-1790. 4. Murray A.M., Barzilay J.I., Lokato J.F., Williamson J.D., Miller M.E., Marcovina S., Launer L.J.: „Biomarkers of renal function and cognitive impairment in patients with diabetes”, Diabetes Care, 2011, 34, 1927-1832. 5. Dhindsa S., Furlanetto R., Vora M., Ghanim H., Chaydhuri A., Dantona P.: “Low estradiol concentrations in men with subnormal testosterone concentrations and type 2 diabete”, Diabetes Care, 2011, 34, 1854-1859. 6. Schmid R., Vollenweider P., Weber G., Marques-Vidal P.: „Estimating the risk of developing type 2 diabetes: a comparison of several risk scores“, Diabetes Care, 2011, 34, 1863-1868. 7. Ginnini C., Santoro N., Caprio S., Kim G., Lartaud D., Shaw M., Pierpont B., Weiss R.: “The treigliceride-to-HDL cholesterol ratio”, Diabetes Care, 2011, 34, 1869-1874. 8. Schipilliti M., Caretta N., Palego P., Selice R., Ferlin A., Foresta C. : « Metabolic syndrome and erectile dysfunction », Diabetes Care, 2011, 34, 1875-1877. 9. Hu Y., Li L., Xu Y., Yu T., Tong G., Huang H., Bi Y., Weng J., Zhu D.: “Short – term intensive therapy in newly diagnosed type 2 diabetes partially restores both insulin sensitivity and b-cell function in subjects with long-term remission”, Diabetes Care, 2011, 34, 1848-1853. Ad.1. Cukrzyca typu 2 oraz depresja są niezależnymi czynnikami ryzyka rozwoju powikłań sercowo-naczyniowych oraz istotnie zwiększają ryzyko rozwoju zawału serca. Chorzy na cukrzycę typu 2 mają 2-krotnie większe ryzyko rozwoju zawału serca w porównaniu do osób bez cukrzycy. Chorzy ze schorzeniami depresyjnymi również są dotknięci 2-krotnie wyższym ryzykiem wystąpienia zawału serca. Zasady leczenia cukrzycy typu 2 dotyczą głównie chorych bez schorzeń depresyjnych. Schorzenia depresyjne mogą być przyczyną dodatkowego wzrostu ryzyka pojawienia się hiperglikemii. Brak współpracy przy leczeniu, złe przyzwyczajenia zdrowotne, występujące stany zapalne prowadzą dodatkowo do wzrostu ryzyka rozwoju powikłań sercowo-naczyniowych w grupie chorych na cukrzycę typu 2 z depresją. W przeprowadzonych badaniach wykazano, że u chorych na cukrzycę typu 2 niepowikłaną schorzeniami depresyjnymi ryzyko wystąpienia powikłań sercowo-naczyniowych jest dwukrotnie niższe niż u chorych na cukrzycę typu 2 ze schorzeniami depresyjnymi. Autorzy Scherrer J.F., Garfield L.D., Chruściel T., Hauptman P.J., Carem R.M., Freedland K.E., Owen R., True W.R., Lustman P.J. w pracy pt.: „Increased risk of myocardial infarction in depressed patients with type 2 diabetes” opublikowanej w Diabetes Care, 2011, 34, 1729-1734 poszukiwali odpowiedzi na pytanie, czy chorzy na cukrzycę typu 2 powikłaną schorzeniami depresyjnymi mają większe ryzyko rozwoju zawału serca niżej chorzy z cukrzycą typu 2 bez schorzeń depresyjnych? Autorzy do badania zakwalifikowali w latach 1999-2000 osoby w wieku 25-80 lat bez schorzeń układu sercowo-naczyniowego. Badanych podzielili na cztery następujące grupy: 1. chorych bez cukrzycy i bez schorzeń depresyjnych (n=214749), 2. chorych ze schorzeniami depresyjnymi (n=77568), 3. chorych z cukrzycą (n=40953) oraz 4. chorych z cukrzycą i schorzeniami depresyjnymi (n=12679). Autorzy dopasowali wyniki do wieku chorych wykorzystując model Coxa. Na tej podstawie wykazali, że chorzy na cukrzycę typu 2 oraz osoby z depresją mają 30% wzrost ryzyka wystąpienia zawału serca. U chorych z cukrzycą typu 2 oraz ze schorzeniami depresyjnymi ryzyko to wynosiło już o 82% więcej (95% Ci 1,69-1,97) w porównaniu do osób bez w/w schorzeń. Po przeprowadzeniu badania autorzy wnioskują, że występowanie cukrzycy typu 2 wraz ze schorzeniami depresyjnymi zwiększa istotnie ryzyko rozwoju zawału serca. Jedynie częste monitorowanie czynności układu sercowo-naczyniowego u chorych na cukrzycę typu 2 ze schorzeniami depresyjnymi może zmniejszyć ryzyko rozwoju zawału w tej grupie chorych. Ad. 2. U kobiet w wieku przedmenopauzalnym hiperandrogenemii towarzyszy wzrost ryzyka wystąpienia zaburzeń metabolicznych takich jak: insulinooporność, otyłość centralna, zaburzenia lipidowe, oraz utrzymujący się przewlekły stan zapalny, co z kolei doprowadza do wzrostu ryzyka pojawienia się powikłań sercowo-naczyniowych. Przyczyną hiperandrogenemii w wieku przedmenopauzalnym najczęściej jest zespół policystycznych jajników. Dowiedziono, iż u w/w kobiet wzrasta również ryzyko wystąpienia powikłań naczyniowych. Wydaje się, że przyczyna tego w większym stopniu leży po stronie hiperandrogenemii niż wzrostu BMI. Ponadto u kobiet w wieku pomenopauzalnym wzrost poziomu testosteronu prowadzi do wzrostu ryzyka rozwoju cukrzycy typu 2. Pociąga to za sobą również wzrost ryzyka zgonu. Wykazano jednak, że u kobiet z niskim poziomem testosteronu częściej występują powikłania miażdżycowe. Dużo mniejsza jest z kolei wiedza na temat powiązań pomiędzy poziomem testosteronu, a śmiertelnością u kobiet w wieku pre– i postmenopauzalnym. W Rancho Bernardo Study nie wykazano związku pomiędzy poziomem testosteronu a śmiertelnością. Z kolei inni autorzy dowiedli, że podniesionemu poziomowi testosteronu towarzyszy wzrost ryzyka rozwoju miażdżycy naczyń wieńcowych oraz wzrost ryzyka zgonu. Jeszcze inni badacze z kolei udowodnili związek pomiędzy niskim poziomem całkowitego testosteronu, a wzrostem ryzyka zgonu i ryzyka rozwoju powikłań sercowo-naczyniowych. Autorzy Wehr E., Pilz S., Boehm B.O., Grammer T.B., Marz W., Obermayer-Pitsch B. w pracy: „Low free testosterone levels are associated with all-cause and cardiovascular mortality in postmenopausal diabetic women” (Diabetes Care, 2011, 34, 1771-1777) za cel postawili sobie znalezienie odpowiedzi na pytanie, jaka jest zależność między po